Content

Leksykon nawożenia

Odczyn gleby

Odczyn gleby a materia organiczna - czy warto stosować preparaty mikrobiologiczne?

Ilość wyświetleń1389 wyświetleń
Bakterie, żyjące w symbiozie z roślinami bobowatymi, najefektywniej wiążą azot atmosferyczny.
Bakterie, żyjące w symbiozie z roślinami bobowatymi, najefektywniej wiążą azot atmosferyczny.

Narasta zainteresowanie rolników możliwością wykorzystania różnego rodzaju preparatów biologicznych, zawierających mikroorganizmy jako tańszej alternatywy do nawożenia słomy azotem. Często podnoszony jest argument, że negatywne skutki przyorywania słomy możemy zniwelować, stosując preparaty biologiczne przyspieszające rozkład słomy i zastosowanie biopreparatów pozwala na zwiększenie aktywności biologicznej gleb. Tendencja ta jest również odzwierciedleniem panującego wśród konsumentów, nie do końca uzasadnionego odczucia, że konwencjonalne rolnictwo, wykorzystujące nawozy mineralne oraz syntetyczne środki ochrony roślin, jest „gwałtem” na środowisku. 

Na bazie narastającego zapotrzebowania konsumentów na naturalną żywność, produkowaną bez chemii, tzw. ekologiczną, pojawiło się na rynku wiele preparatów biologicznych, które reklamowane są jako alternatywne rozwiązania, zastępujące nawozy mineralne i środki ochrony roślin. Wiele tych środków, wg deklaracji ich producentów, zawiera mikroorganizmy glebowe, które mają być panaceum na wszystkie problemy współczesnego rolnictwa. Czytając opisy biopreparatów, zawierających różnego rodzaju mieszaniny żywych mikroorganizmów, znajduje się tam z reguły enigmatyczne stwierdzenia typu: „aktywna flora mikrobowa” czy „preparat składa się z trzech grup mikroorganizmów: bakterii kwasu mlekowego, drożdży, bakterii fotosyntetycznych”. 
 
Wieloletnie badania porównawcze nie pozostawiają cienia wątpliwości, że bez względu na system uprawy: biodynamiczny, organiczny czy konwencjonalny, każdy z nich prowadzi do drastycznego i podobnego uproszczenia bioróżnorodności w porównaniu z glebami naturalnymi. Jednocześnie całkowita biomasa pozostaje na podobnym poziomie.
 


Znamienny jest komentarz poświęcony wartości różnych mikrobiologicznych środków ochrony roślin, nawozów, aktywatorów i środków kondycjonujących gleby, przedstawiony przez Dunigana już w 1979 roku. Napisał on: „Ich sposób działania jest z reguły okryty całunem tajemniczości oraz brak powtarzalnych danych, podpierających twierdzenia o ich skuteczności. Większość tych stwierdzeń oparta jest jedynie na świadectwach rolników. Twierdzenia o wyższych plonach lub o zmniejszaniu pewnych problemów związanych z uprawą gleb, niestety, są bardzo często apelami do rolników. Zmienności wyników w doświadczeniach polowych są większe od 20% i bardzo rzadko niższe od 5%”. 

Komentarz ten nie stracił na aktualności. Na temat roli drobnoustrojów w glebie rozpowszechnianych jest wiele informacji, które można określić jako mity. Do najczęściej przytaczanych należy stwierdzenie, że stosowanie nawozów mineralnych i środków ochrony roślin powoduje wyjałowienie gleb i dlatego niezbędne jest przywrócenie życia biologicznego. Nic bardziej mylnego – poziom akumulacyjny gleb uprawnych w naszych warunkach klimatycznych tętni życiem. Sensowność stosowania biopreparatów, zawierających nawet kilkaset gramów biomasy drobnoustrojów należy rozpatrzyć, biorąc pod uwagę potencjał tej olbrzymiej masy organizmów glebowych.
Resztki pożniwne wymieszane z glebą będą źródłem próchnicy, jeżeli ich rozkład będzie przebiegał przy wysokim pH gleby.
Resztki pożniwne wymieszane z glebą będą źródłem próchnicy, jeżeli ich rozkład będzie przebiegał przy wysokim pH gleby.

Dlatego też wątpliwa wydaje się możliwość zmian procesów biologicznych gleb tak dużej biomasy żywych organizmów w efekcie dodatkowego wprowadzenie tak niewielkiej ilości obcych dla danej gleby drobnoustrojów. Kolejnym argumentem wysuwanym przez propagatorów mikrobiologicznych preparatów doglebowych jest teza o możliwości udostępniania składników pokarmowych roślinom, głównie azotu i fosforu. 

Jednak proces wiązania wolnego azotu wymaga znacznego nakładu energii. Asymilacja 100 kg azotu w zależności od gatunku bakterii glebowych wymaga zużycia 2–5 ton prostych węglowodanów (glukoza, sacharoza, fruktoza), przy dobrej dostępności przyswajalnego molibdenu, miedzi, magnezu, wapnia, żelaza oraz siarczanów. Równocześnie o te same składniki (organiczne i mineralne) konkurują pozostałe drobnoustroje oraz rośliny. Dlatego teza o możliwości zastąpienia nawożenia roślin azotem poprzez szczepienie gleb bakteriami asymilującymi azot atmosferyczny jest niedorzeczna. Jedynym znanym od wieków sposobem wykorzystania potencjału bakterii wiążących wolny azot do zwiększania zasobności gleb w ten składnik pokarmowy jest uprawa roślin motylkowych. 

Dominującym składnikiem biomasy w glebach uprawnych są drobnoustroje, a wśród nich grzyby, których biomasa w skrajnych przypadkach może stanowić aż 80% całości. Odgrywają one decydującą rolę w procesach mineralizacji resztek pożniwnych oraz tworzeniu próchnicy glebowej. Wśród bakterii dominującą grupę stanowią Gram-dodatnie, a wśród nich promieniowce. Spośród czynników, które w największym stopniu wpływają na aktywność oraz bioróżnorodność drobnoustrojów glebowych, na pierwszym miejscu należy wymienić zabiegi uprawowe.

Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?

Nie był pomocny
Był średnio pomocny
Był pomocny
Był bardzo pomocny

Ekspert nawozy.eu

Masz pytanie dotyczące nawozów lub nawożenia? Szukasz porady?


*pola wymagane
doradca nawozy.eu

doradca nawozy.eu


Zapytaj eksperta

Leksykon nawożenia

Zbiór podstawowych i praktycznych informacji o nawożeniu

nawozy.eu polecają

charakterystyka ogólna, wymagania glebowe i pokarmowe, wybór nawozu, pogoda, notowania

upload/harmonogram/13/burak-01_nmedium.jpg
Harmonogramy nawożenia

Burak
upload/newsy/5644/field-landscape-6020450-1280_nmedium.jpg

Globalna konsumpcja pszenicy została zrewidowana w górę

Światowa konsumpcja w sezonie 2021/22 będzie wyższa o 1,9 mln ton do 789,4 mln ton w oparciu o większe zużycie pasz o 2 mln ton do 160,6 mln ton, częściowo skompensowane niewielką korektą w dół w zakresie wykorzystania żywności, nasion i przemysłu o 0,5 mln ton do 626,2 mln ton.

Zboża
upload/art/1352/brodowska-marzena-news-12-12-2021r_nmedium.jpg

Wapnowanie gleby – kiedy je przeprowadzić?

Rośliny uprawne różnią się reakcją na wapnowanie gleby, dlatego też przy wyznaczaniu terminu stosowania tego zabiegu należy ustalić jego najkorzystniejsze miejsce w zmianowaniu

Gleba
Żyto
poniedziałek, 10 Styczeń 2022
Ikonka Żyto
+4,5%
964
/images/notowania/box/wzrost.png
na targowiskach
0