Content

Porady ekspertów

Gleba, Informacje

Wapnowanie krok po kroku

Data2020-06-05 Ilość wyświetleń314 wyświetleń
dodaj
do ulubionych
usuń
z ulubionych

Jęczmień należy do roślin bardzo wrażliwych na kwaśny odczyn gleby.
Jęczmień należy do roślin bardzo wrażliwych na kwaśny odczyn gleby.

Okres letni po sprzęcie zbóż, rzepaku jest najlepszym agrotechnicznie czasem na wykonanie wapnowania. Za tym terminem przemawia względnie długi okres na wykonanie analiz laboratoryjnych, rozsiew wapna i dokładne wymieszanie go z glebą w następstwie zabiegów agrotechnicznych zrywających ścierń. Do wapnowania należy podejść zupełnie inaczej niż do rozsiewu tradycyjnych nawozów mineralnych stosowanych corocznie przed siewem, czy sadzeniem roślin. Wapnowanie ma na celu przede wszystkim uregulowanie odczynu gleby po to, aby stworzyć optymalne warunki dla rozwoju uprawianych roślin.

Podstawową zasadą jaką należy kierować się przy ustaleniu dawki wapna jest analiza laboratoryjna. W tym celu należy pobrać reprezentatywną próbkę glebową z powierzchni nie większej niż 4 ha o zbliżonych warunkach przyrodniczych. Próbka taka musi być przygotowana poprzez zmieszanie co najmniej 20 próbek pierwotnych. Następnie na podstawie wyników laboratoryjnych możemy formułować zalecania nawozowe. W tym przypadku pomocą służy doradztwo nawozowe. Określono, że dawkę wapna wyznacza się na podstawie ustalonych dla danej gleby klasy potrzeb wapnowania z uwzględnieniem pH i kategorii gleby (tab. 1).

Tabela 1. Dawka wapna w zależności od kategorii agronomicznej i potrzeb wapnowania w t CaO/ha.
Potrzeby wapnowaniaRodzaj gleby
bardzo lekkielekkieśrednieciężkie
pHdawkapHdawkapHdawkapHdawka
Koniecznedo 4,03,0do 4,53,5do 5,04,5do 5,56,0
Potrzebne4,1-4,52,04,6-5,02,55,1-5,53,05,6-6,03,0
Wskazane4,6-5,01,05,1-5,51,55,6-6,01,76,1-6,52,0
Ograniczone5,1-5,5-5,6-6,0-6,1-6,51,0od 6,61,0
Zbędneod 5,6-od 6,1-od 6,6-od 7,1-

(źródło: IUNG)

Co oznaczają poszczególne klasy potrzeb wapnowania?

Wapnowanie konieczne mówi nam, że bez radykalnej zmiany odczynu wskutek zastosowania odpowiednio dużej dawki wapna nie możemy uzyskać dobrej kultury gleby. Niektóre rośliny zupełnie bez wapnowania nie udają się, a poziom plonów innych roślin jest niski. Nawożenie mineralne może być nieskuteczne jak również szkodliwe zarówno dla samych roślin, jak i dla środowiska. Przy wapnowaniu koniecznym dawki wapna wahają się od 3,0 do 6,0 t CaO/ha.

Przy wapnowaniu potrzebnym zalecane dawki wapna wynoszą od 2,0 do 3,0 t CaO/ha. Zastosowane dawki w realny sposób przyczyniają się do poprawy właściwości fizykochemicznych gleby oraz plonowania roślin, szczególnie tych bardzo wrażliwych i wrażliwych na kwaśny odczyn gleby. Do takich roślin należą np.: jęczmień, rzepak, burak cukrowy, lucerna, kukurydza, pszenica.

Kolejna klasa potrzeb wapnowania oznaczona jako wapnowanie wskazane mówi nam, że wapnowanie ma na celu przede wszystkim zapobieganie obniżaniu się aktualnego pH, efekty produkcyjne są na drugim miejscu. Zalecane dawki wapna w tym przypadku są zdecydowanie niższe i wynoszą od 1,0 do 2,0 t CaO/ha. Wapnowanie ograniczone stosuje się m.in. na glebach średnich i ciężkich a maksymalna dawka do zastosowania została oszacowana na 1,0 t CaO/ha.Wapnowanie jest zabiegiem zbędnym, gdy pH gleb bardzo lekkich wynosi > 5,6, lekkich > 6,1, średnich > 6,6 i ciężkich > 7,1. Wapnowanie na glebach powyżej wskazanego zakresu nie przynosi żadnych dodatkowych korzyści, a wręcz przeciwnie - może powodować skutki ujemne.W sytuacji gdy odczyn gleb jest uregulowany, warto monitorować jego stan i w razie potrzeby stosować wapnowanie zachowawcze. Wapnowanie to stosujemy, w sytuacji gdy pH obniży się o 0,5 jednostki poniżej optymalnego dla danej kategorii agronomicznej. Wapnowanie zachowawcze jest o wiele tańsze i bezpieczniejsze dla środowiska glebowego niż wapnowanie melioracyjne.

Poza właściwym ustaleniem optymalnej dawki CaO, niezwykle istotne jest ulokowanie zabiegu wapnowania w odpowiednim miejscu w zmianowaniu. W zmianowaniach z doborem roślin wrażliwych i bardzo wrażliwych na kwaśny odczyn gleby wapno można wysiać pod każdą roślinę. Jeśli w naszym zmianowaniu występują rośliny mało wrażliwe na zakwaszenie gleby, staramy się, aby zabieg wapnowania był możliwie odległy w czasie od uprawy ziemniaka, lnu czy łubinu żółtego. Jeżeli jest to możliwe, najlepiej jest zastosować nawóz wapniowy po zbiorze wymienionych roślin. Natomiast w zmianowaniach mieszanych tzn., z uprawą roślin wrażliwych, jak i mało wrażliwych na zakwaszenie, kierujmy się zasadą, aby te ostatnie (mało wrażliwe) przychodziły w pierwszym i następnie w najdalszych latach od wapnowania.

Termin wapnowania

Kolejnym istotnym punktem w systemie wapnowania jest jego termin. Najlepszy możliwy to czas letni po sprzęcie zbóż, ze względu na możliwość dobrego wymieszania wysianego wapna z glebą. Jeżeli nie stosuje się obornika lub gnojowicy, można wapnować pole w zespole jesiennych uprawek przedsiewnych przed orką siewną lub przed orką przedzimową. Zmiany odczynu gleby zależą od wyjściowego pH, zastosowanego wapna i jego dawki, jednak najczęściej widoczne są w 2 lub 3 roku od jego zastosowania. Pozytywne oddziaływanie wapnowania na żyzność gleby i plony roślin trwa przez 3-5 lat. Nawozy wapniowe możemy wysiewać również w okresie wiosennym, jednakże po aplikacji wapna należy wstrzymać się z wysiewem nasion czy sadzeniem roślin minimum 3 - 4 tygodnie a maksymalna dawka to 1,0 t CaO/ha.

Odpowiedni dobór środka wapnującego

Ważnym czynnikiem w skutecznym wapnowaniu jest prawidłowy wybór nawozu. W ofercie rynkowej znajdują się nawozy wapniowe i wapniowo magnezowe w formie węglanowej i tlenkowej. W tych pierwszych dominującym składnikiem jest węglan wapnia, a w tlenkowych - tlenek wapnia, powstały poprzez prażenie skały wapiennej. Forma nawozu jest jednym z ważniejszych czynników decydujących o efektywności wapnowania, a zatem o szybkości odkwaszania gleby. Nawozy wapniowe tlenkowe nadają się na gleby średnie i ciężkie. Działają energicznie, w krótkim czasie zmieniając kwasowość gleby. Z tego powodu na gleby lekkie o małej zdolności buforowej nie powinny być stosowane. Wapna węglanowe łagodnie zmieniające odczyn gleby nadają się przede wszystkim na gleby lekkie o słabych właściwościach buforowych. Nawozy wapniowo-magnezowe zaleca się stosować na gleby o bardzo niskiej i niskiej zasobności w magnez.

 
Wapnowanie jest zabiegiem niezwykle istotnym z punktu widzenia powodzenia prowadzonych upraw. Rośliny są zdolne do realizowania swojego potencjału produkcyjnego tylko i wyłącznie po zapewnieniu im odpowiedniego stanowiska.
 

Dlatego koniecznie trzeba przestrzegać kluczowych zasad doboru nawozów i stosować odpowiednie dawki na podstawie aktualnego pH. Stosowanie wapna –niezależnie od typu czy postaci - na glebach bardzo kwaśnych i kwaśnych w ilości 0,5 do 1,0 t CaO/ha nie przyniesie oczekiwanych rezultatów.

Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?

Nie był pomocny
Był średnio pomocny
Był pomocny
Był bardzo pomocny

Tagi

Ekspert nawozy.eu

Masz pytanie dotyczące tego artykułu? Szukasz porady?

Ilość pytań do ekspertów, które możesz jeszcze zadać w tym miesiącu: 2
*pola wymagane
doradca nawozy.eu

doradca nawozy.eu


Zapytaj eksperta

NEWSY

Szanse mołdawskich wiśni na rynku europejskim maleją

Ulewne deszcze z gradem, które spadły na przełomie czerwca i lipca bieżącego roku w niektórych częściach Mołdawii, znacznie zmniejszyły prawdopodobieństwo dostaw lokalnych wiśni późno dojrzewających odmian europejskich na rynek UE.

Owoce

Ceny zbóż w skupie tracą na wartości

W dniach od 28 czerwca do 5 lipca 2020 roku odnotowano spadek większości cen polskich zbóż. W tym największe obniżki dotknęły jęczmień paszowy, a zwyżki jęczmień browarniany. Również tańsza była w tym czasie pszenica, a droższa kukurydza.

MRiRW

Środki ochrony roślin głównie z importu

Według danych zaprezentowanych przez GUS, w minionym roku sprzedaż środków ochrony roślin w masie towarowej wyniosła 65,3 tys. t, przy czym jedynie 17 tys. t pochodziło z produkcji krajowej.

Z kraju

Wciornastki wymykają się spod kontroli

Walenckie Stowarzyszenie Producentów Rolnych (AVA-ASAJA) ostrzegło, że szkodnik storczykowatych (Chaetanaphotrips orchidi) rozprzestrzenia się poza kontrolą na walenckich polach cytrusowych, a biorąc pod uwagę jego zdolność do rozrostu i adaptacji, zaczął również pojawiać się na awokado.

Owoce

nawozy.eu polecają

charakterystyka ogólna, wymagania glebowe i pokarmowe, wybór nawozu, pogoda, notowania

upload/newsy/4485/corn-5199393-1280_nmedium.jpg

Wysokie zużycie kukurydzy

Przewiduje się, że globalne wykorzystanie pszenicy spadnie, ale za to kukurydzy się zwiększy.

Zboża
upload/nawozenie/9/trawa2_medium.jpg
Nawożenie upraw

Trawy w uprawie polowej
Trawa w uprawie polowej stanowi bardzo obfite źródło paszy.
Głowaczów
niedziela, 12 Lipiec 2020
14°C
10°C
min
19°C
max
Najciekawsze informacje z serwisu nawozy.eu na Twojej skrzynce pocztowej.
Proszę wpisać poprawny adres e-mail.
Proszę zalogować się na swoje konto i zmienić ustawienia newslettera.
Potwierdź zapisanie się do newslettera klikając w link w wiadomości wysłanej na Twój adres e-mail.
Nieznany błąd, spróbuj ponownie za chwilę.
Proszę zaznaczyć zgodę.
0
Najciekawsze informacje z serwisu nawozy.eu na Twojej skrzynce pocztowej.
Proszę wpisać poprawny adres e-mail.
Proszę zalogować się na swoje konto i zmienić ustawienia newslettera.





Potwierdź zapisanie się do newslettera klikając w link w wiadomości wysłanej na Twój adres e-mail.




Nieznany błąd, spróbuj ponownie za chwilę.
Proszę zaznaczyć zgodę.