Content

Porady ekspertów

Nawozy, Rośliny, Z kraju

Co wpływa na efektywność wykorzystania składników pokarmowych?

Data2017-12-06 Ilość wyświetleń1052 wyświetleń
dodaj
do ulubionych
usuń
z ulubionych

Prawidłowe zmianowanie, w tym uprawa poplonów np. facelii błękitnej na mulcz, zwiększa efektywność plonotwórczą składników pokarmowych wprowadzanych w nawozach mineralnych.
Prawidłowe zmianowanie, w tym uprawa poplonów np. facelii błękitnej na mulcz, zwiększa efektywność plonotwórczą składników pokarmowych wprowadzanych w nawozach mineralnych.

Racjonalne wykorzystanie składników pokarmowych wprowadzanych w nawozach mineralnych to warunek konieczny, jeśli chcemy prowadzić gospodarstwo i nie narażać się na niepotrzebne koszty.

Na efektywność wykorzystania pierwiastków wpływa wiele czynników. W warunkach Polski, woda jest jednym z najważniejszych czynników wpływających na wielkość uzyskiwanych plonów. Obok wody niezwykle ważne są czynniki agrotechniczne, jak odczyn gleby, zbilansowane nawożenie, racjonalne zmianowanie, które prowadzi do wzrostu zawartości próchnicy w glebie, nawożenie naturalne i organiczne oraz właściwe ograniczanie chorób i szkodników.


Uregulujmy odczyn gleby

Utrzymanie właściwego odczynu gleby to podstawowa opłacalnej produkcji rolnej. Optymalny odczyn gleby zapewnia warunki do prawidłowego wzrostu i rozwoju roślin. Większość roślin uprawnych najlepiej rozwija się w warunkach odczynu obojętnego lub lekko kwaśnego. Wówczas w glebie mogą zachodzić procesy, które decydują o szybkości uwalniania składników pokarmowych. W warunkach odczynu kwaśnego lub bardzo kwaśnego ujawniają się jony glinu, manganu, żelaza. Nadmiar glinu i manganu ogranicza rozwój systemu korzeniowego, co z kolei ogranicza zdolność roślin do pobierania składników pokarmowych i wody. Słaby system korzeniowy wpływa na zwiększone wymycie azotanów poza zasięg systemu korzeniowego. Roślina nie ma możliwości pobrania składników zawartych w głębszych warstwach profilu glebowego do których przemieściły się składniki pokarmowe.


Dbajmy o próchnicę w glebie…

Niestety polskie gleby wciąż jałowieją. Ze względów ekonomicznych powszechną praktyką jest uprawa w płodozmianie głównie roślin zbożowych, które zubażają glebę w materię organiczną. Rozwiązaniem tego problemu jest wprowadzenie do płodozmianu, m.in. roślin bobowatych. Uprawa tych roślin w połączeniu ze stosowaniem nawozów naturalnych (obornik, gnojowica) oraz organicznych (resztki pożniwne, nawozy zielone) wpływa pozytywnie na proces odtwarzania próchnicy w glebie. Takie działanie przy jednoczesnym wykorzystaniu nawozów mineralnych (w celu bilansowania dawek składników pokarmowych), pozwala na wzrost wysokości uzyskiwanego plonu i jego jakości. W takich warunkach rośninie również udział masy organicznej w postaci resztek pożniwnych, w tym masy korzeniowej roślin. Uprawa poplonów i pozostawienie ich na powierzchni gleby w okresie jesienno-zimowym to także ukłon w stronę środowiska naturalnego. Takie działanie ogranicza erozję, a także zapobiega wymywaniu składników pokarmowych do głębszych warstw gleby i wód gruntowych ograniczając tym samym straty pierwiastków.


Czy woda nadal będzie limitować plon?

Obfite opady deszczu jakie miały miejsce w przeciągu ostatnich miesięcy, znacznie poprawiły bilans wody w glebie. Niestety pojawiły się problemy z nadmiernym uwilgotnieniem gleby. Wpłynęło to na duże utrudnienia w pracach polowych (właściwe przygotowanie gleby, terminowy siew, wykonanie zabiegów ochrony roślin), a także przyczyniły się zwłaszcza na stanowiskach o złej strukturze, na których wytworzyła się tzw. podeszwa płużna lub na polach gdzie istnieją problemy melioracyjne, do wymoknięć roślin. Obecnie w wielu regionach Polski gleba jest całkowicie „przesiąknięta” wodą. Czy to oznacza, że możemy być spokojni, że nie będziemy mieli takich problemów, jak przed rokiem, czy przed dwoma laty, kiedy susza dziesiątkowała plon. Otóż najprawdopodobniej z uwagi na zmieniający się klimat, nadal będziemy borykać się z problemem braku wody w glebie.


Ważna równowaga…

Składniki pokarmowe, aby mogły być wykorzystane przez rośliny w stopniu optymalnym, powinny występować w glebie w odpowiedniej koncentracji, proporcji i formie. Oczywiście w naturze ideałów nie ma, jednak należy dążyć do tego, aby w glebie zachowane były odpowiednie ilości pierwiastków. Zarówno niedobory, jak również nadwyżki pierwiastków nie są wskazane, ponieważ blokują one pobieranie innych składników pokarmowych przez roślinę.


Składniki pokarmowe potrzebują wody, ale…

W obecnym sezonie po mokrej i chłodnej jesieni, gdzie zaistniały bardzo niekorzystne warunki do mineralizacji azotu organicznego, przy jednocześnie sprzyjających warunkach do wymywania składników pokarmowych do głębszych warstw gleby, na przedwiośniu możemy spodziewać się braku pierwiastków w glebie. Termin stosowania nawozu jest oczywiście uzależniony od przebiegu warunków atmosferycznych i możliwości wjazdu na pole. Planując wiosenne nawożenie azotem należy uwzględnić kondycję roślin i ich fazę rozwojową, a także odpowiednio dobrać formę i dawkę nawozu. Nawozy mineralne, aby mogły „zadziałać” muszą rozpuścić się i przemieścić do strefy w której znajdują się korzenie. Do tego potrzebna jest woda. Opad w ilości 30 mm powoduje swobodne przemieszczanie się składników pokarmowych.

Straty składników pokarmowych spowodowane wymywaniem mają charakter lokalny i występują w warunkach, gdy:

  • temperatura powietrza utrzymuje się powyżej 5°C,
  • opady atmosferyczne przekraczają potencjał gleby do zatrzymywania wody opadowej.


Słaby rozwój zbóż w okresie jesiennym…

Z uwagi na intensywne opady na wielu plantacjach siew został wykonany z opóźnieniem. W konsekwencji wiele plantacji zbóż charakteryzuje się bardzo zróżnicowanym rozwojem. Dla przykładu na Opolszczyźnie pszenice w zależności od terminu siewu wytworzyły 1-3 liście, do 2-3 źdźbeł bocznych. Natomiast plantacje zasiane po burakach cukrowych czy kukurydzy, nie zdążyły jeszcze wzejść lub są w fazie szpilki.

Mając powyższe na uwadze, warto przemyśleć wiosenną strategię nawożenia.

Wybór formy azotu w dawce startowej jest bardzo ważny. Generalnie obowiązuje zasada, że im łan jest bardziej rozkrzewiony, tym mniej musi się dokrzewić. W tym przypadku można bazować na amidowej i amonowej formie azotu. Do nawożenia warto wykorzystać nawozy np. Mocznik.pl®, PULREA®, PULGRAN®, a także zawierające siarkę: Polifoska® 21, PULASKA®.

Natomiast na glebach o odczynie zasadowym lub obojętnym oraz na glebach lekko kwaśnych pod rośliny dobrze znoszące taki odczyn, lub gdy są systematycznie wapnowane warto stosować Siarczan Amonu AS21 oraz PULSAR®.

W sytuacji, gdy zboża są słabo rozkrzewione i rośliny muszą nadrobić jesienne zaległości (z takimi plantacjami w wielu przypadkach będziemy mieli do czynienia), w nawożeniu warto wykorzystywać nawozy zawierające formę azotanową (saletrzaną) azotu. W tym przypadku warto sięgać po nawozy uniwersalne, jak Saletra Amonowa 32, Zaksan®, PULAN®, RSM®. Z powodzeniem można również stosować Salmag®, czy też Saletrzak 27 makro lub Saletrzak 27 Standard, a także nawozy wzbogacone w siarkę, jak Saletrosan® 26, Saletrosan® 30, Salmag z siarką® oraz RSM®S.

Należy również pamiętać, że składnikami kontrolującym metabolizm azotu rośliny uprawnej jest wiele pierwiastków, w tym głównie: potas, magnez, siarka i szereg mikroskładników. Nie powinno ich zabraknąć w wiosennym prowadzeniu plantacji.
Dobrze odżywiona roślina lepiej wykorzystuje składniki pokarmowe zawarte w nawozach. Jest również mniej podatna na infekcje chorobotwórcze, co pozwala na ograniczanie kosztów związanych z ochroną plantacji.

Źródło:
1. Gaj R. 2013. Efektywne wykorzystanie składników mineralnych z nawozów we współczesnym rolnictwie. CDR w Brwinowie, Odd. W Poznaniu; ss. 39
2. Grzebisz W. 2008. Nawożenie roślin uprawnych. Cz. 1. Podstawy nawożenia, PWRiL, Poznań; ss.428

Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?

Nie był pomocny
Był średnio pomocny
Był pomocny
Był bardzo pomocny

Tagi

Ekspert nawozy.eu

Masz pytanie dotyczące tego artykułu? Szukasz porady?

Ilość pytań do ekspertów, które możesz jeszcze zadać w tym miesiącu: 2

*pola wymagane
doradca nawozy.eu

dr inż. Agnieszka Krawczyk


Zapytaj eksperta

NEWSY

Nawozy

Nawożenie gleb nawozami naturalnymi

Nawozy naturalne są obok nawozów mineralnych stanowią cenne źródło niezbędnych roślinom składników pokarmowych.

Nawozy

Transport saletry amonowej

Saletra amonowa należąca do nawozów na bazie azotanu amonu zgodnie z obecnymi przepisami w Unii Europejskiej traktowana jest jako produkt niebezpieczny.

Nawozy

Mniejsze zapotrzebowanie na nawozy mineralne

W piątym miesiącu tego roku, w ujęciu miesiąca zmalało zapotrzebowanie na nawozy mineralne, w tym przede wszystkim na nawozy azotowe, co znalazło odzwierciedlenie w niższych cenach.

Nawozy

Ceny czystego składnika nawozów azotowych, fosforowych i potasowych w czerwcu 2018

Maksymalne ceny czystego składnika w nawozach azotowych w czerwcu 2018 roku w nadal odznaczały się w saletrzaku, niższe były ceny azotu w saletrze amonowej, a najmniejsze w moczniku.

Nawozy

nawozy.eu polecają

charakterystyka ogólna, wymagania glebowe i pokarmowe, wybór nawozu, pogoda, notowania

upload/newsy/3132/barley-2188470-1280_nmedium.jpg

Spadek wywozu zbóż z Polski

Kwiecień bieżącego roku zamknął się eksportem zbóż na poziomie 225 tys. ton w odniesieniu do 261 tys. ton zbóż w sezonie poprzedzającym, przy czym pszenicy było 98 tys. ton, kukurydzy – 70 tys. ton, a żyta 26 tys. ton.

Zboża
upload/nawozenie/13/pszenica-ozima_1_medium.jpg
Nawożenie upraw

Pszenica ozima
Pszenica ozima ma dość duże wymagania cieplne podczas całego okresu wegetacji
Ełk
poniedziałek, 20 Sierpień 2018
22°C
14°C
min
30°C
max
Najciekawsze informacje z serwisu nawozy.eu na Twojej skrzynce pocztowej.
Proszę wpisać poprawny adres e-mail.
Proszę zalogować się na swoje konto i zmienić ustawienia newslettera.
Potwierdź zapisanie się do newslettera klikając w link w wiadomości wysłanej na Twój adres e-mail.
Nieznany błąd, spróbuj ponownie za chwilę.
Proszę zaznaczyć zgodę.

0
Najciekawsze informacje z serwisu nawozy.eu na Twojej skrzynce pocztowej.
Proszę wpisać poprawny adres e-mail.
Proszę zalogować się na swoje konto i zmienić ustawienia newslettera.





Potwierdź zapisanie się do newslettera klikając w link w wiadomości wysłanej na Twój adres e-mail.




Nieznany błąd, spróbuj ponownie za chwilę.
Proszę zaznaczyć zgodę.
Najciekawsze informacje z serwisu nawozy.eu na Twojej skrzynce pocztowej.
Proszę wpisać poprawny adres e-mail.
Proszę zalogować się na swoje konto i zmienić ustawienia newslettera.




Potwierdź zapisanie się do newslettera klikając w link w wiadomości wysłanej na Twój adres e-mail.



Nieznany błąd, spróbuj ponownie za chwilę.
Proszę zaznaczyć zgodę.
Nie, dziękuję