Content

Porady ekspertów

Rośliny, Nawożenie, Nawozy

Wiosenne nawożenie magnezem – dlaczego warto?

Data2019-04-10 Ilość wyświetleń789 wyświetleń
dodaj
do ulubionych
usuń
z ulubionych


Magnez stanowi makroelement niezbędny do prawidłowego wzrostu i rozwoju roślin, wpływający na ilość i jakość uzyskiwanych plonów. Obecnie w wielu glebach Polski stwierdza się niedobory magnezu, co w konsekwencji prowadzi do jego niskiej zawartości w paszach oraz w żywności. Przyczyną takiego stanu rzeczy jest między innymi uzyskiwanie coraz wyższych plonów w wyniku osiągnięć współczesnej agrotechniki oraz stosowanie wysokich dawek nawozów azotowych (zwłaszcza amonowych) i potasowych obniżających pobieranie magnezu, czy jednorazowe stosowanie zbyt dużych dawek nawozów wapniowych. Niskie zawartości magnezu stwierdza się w glebach zakwaszonych. Najuboższe w magnez są lekkie gleby piaszczyste, przepuszczalne dla wody, która przesiąkając w dół profilu glebowego przenosi ze sobą jony magnezu w głębsze warstwy.

Dlaczego warto?

Magnez jest piątym niezbędnym makroskładnikiem pokarmowym w żywieniu roślin. Stanowi obok siarki jeden z najważniejszych kontrolerów metabolizmu azotu w roślinie, przyczyniając się do jego mniejszego pobrania przypadającego na jednostkę uzyskanego plonu. Pierwiastek ten wykorzystywany jest przez rośliny zarówno do budowy wielu związków organicznych i tkanek roślinnych, jak również spełnia szereg funkcji fizjologicznych, biorąc udział we wszystkich szlakach metabolicznych żywych organizmów.

Nieprzypadkowo magnez zwany jest pierwiastkiem życia. Wpływa bowiem na proces fotosyntezy zachodzący w roślinach zielonych, od których uzależnione jest życie zwierząt i ludzi. Główna rola magnezu w roślinie jest więc związana z jego występowaniem w chlorofilu, dzięki któremu rośliny wykorzystują promieniowanie słoneczne jako źródło energii procesów życiowych. Niedobór magnezu powoduje zmniejszenie ilości chlorofilu, osłabiając zdolność syntezy związków organicznych. Magnez jest także niezbędny jako aktywator enzymów w różnych procesach życiowych roślin, takich jak: oddychanie, synteza cukrów, białek, tłuszczy, wielu witamin i barwników roślinnych. Sprzyja również pobieraniu fosforu przez rośliny oraz włączaniu go w wysokoenergetyczne związki. Zahamowanie tych procesów z powodu niedoboru magnezu wpływa na spadek masy ziarniaka (co skutkuje mniejszymi plonami), obniżenie zawartości białka właściwego w ziarnie (mniejsza wartość paszowa), zmniejszenie ilości karotenu i witamin w roślinach, tłuszczu w nasionach rzepaku, skrobi w ziemniakach oraz zmniejszenie zawartości i technologicznej wydajności cukru z buraka cukrowego. Niedobór magnezu przyczynia się również do pogorszenia się odporności roślin na choroby i ataki szkodników.

Różne rośliny – różne zapotrzebowanie na magnez

Pod wpływem nawożenia magnezem poprawie ulega jakość białka. Na przykład ziarno roślin dobrze odżywionych magnezem posiada białko o optymalnej zawartości aminokwasów egzogennych, które w dużej mierze decydują o jego wartości odżywczej. Także wiązanie azotu przez bakterie symbiotyczne i wolno żyjące jest możliwe tylko przy udziale jonów magnezu. Magnez zwiększa również odporność roślin przeciwko pasożytom i grzybom, gdyż utrudnia ich przenikanie przez ściany komórkowe i w konsekwencji osłabia ich szkodliwe działanie.

Zawartość magnezu w roślinach zależy od różnych czynników, m.in. od gatunku, wieku i części rośliny oraz od ilości przyswajalnych form tego pierwiastka w glebie i czynników wpływających na jego pobieranie. Rośliny uprawiane w Polsce pod względem zapotrzebowania na magnez można generalnie podzielić na trzy grupy. Do roślin wykazujących duże zapotrzebowanie na ten pierwiastek należą burak cukrowy i pastewny, kukurydza, bobowate wieloletnie i użytki zielone. Rośliny o średnim zapotrzebowaniu to głównie rzepak i strączkowe, zaś o małym – zboża. Ilość magnezu pobieranego przez rośliny uzależniona jest od dwóch czynników, a mianowicie od wymagań pokarmowych danej rośliny oraz jej poziomu plonowania.

Czy to objawy niedoboru magnezu?

Rośliny na ogół nie pobierają magnezu w ilościach przekraczających ich potrzeby pokarmowe, ale zbyt mała zawartość tego składnika w glebach powoduje wystąpienie symptomów jego niedoboru. Mogą być one ukryte i wtedy skutki objawiają się tylko nieznacznym obniżeniem plonów i słabszym wykorzystaniem przez rośliny składników z nawozów azotowych, fosforowych i potasowych, lub mogą być widoczne na roślinach.

 
Symptomy niedoboru magnezu występują najczęściej w początkowym okresie wegetacyjnym, ale również można je spotkać w stadium pełnego rozwoju roślin.
 

Objawy braku magnezu u poszczególnych roślin są wprawdzie zróżnicowane, ale można wyróżnić pewne wspólne cechy charakterystyczne. Niedobór zaznacza się najpierw na starszych liściach, a potem występuje na liściach młodszych. Typowym objawem niedoboru magnezu u wszystkich roślin jest odbarwienie (bladość) liści zwane chlorozą, będące wynikiem zmniejszenia w nich zawartości chlorofilu. Chloroza obejmuje tkanki pomiędzy nerwami liścia, same zaś nerwy i tkanka przynerwowa pozostają przez dłuższy czas zielone, aż do momentu, gdy nastąpi całkowite zbrunatnienie i zasychanie blaszki liściowej.

Zaobserwuj objawy niedoboru magnezu u zbóż

Do stwierdzenia niedoborów magnezu w glebach najlepiej nadają się zboża, które są klasycznymi roślinami wskaźnikowymi. Objawy niedoboru pojawiają się bardzo wcześnie, już w fazie rozwoju 2–3 liścia, kiedy to po wyczerpaniu składników pokarmowych z ziarniaka roślina zaczyna pobierać niezbędne substancje pokarmowe z gleby. Wizualnie objawy braku magnezu widoczne są w postaci skupień chlorofilu wzdłuż nerwów na rozjaśnionej blaszce liściowej. Ponieważ przypominają swym wyglądem sznury pereł, nazywa się je paciorkowatością lub perełkowatością liści. Symptomy niedoboru na zbożach często zanikają w fazie krzewienia, gdyż rośliny zaczynają korzystać z rezerw tego pierwiastka zgromadzonych w dolnych warstwach gleby. Jeśli niedobór magnezu utrzymuje się przez dłuższy okres, dolne liście brunatnieją i usychają, młodsze są wąskie i rurkowate, a cała roślina żółknie. W tym stadium paciorkowatość nie jest już widoczna. Przy silnym niedostatku magnezu liście brunatnieją i zamierają. Na polach zbóż widoczne są wówczas wolne powierzchnie po roślinach, które wypadły.

Objawy niedoboru magnezu u innych roślin

Symptomy niedoboru magnezu na roślinach dwuliściennych polegają na żółknięciu liścia pomiędzy nerwami, a w skrajnych przypadkach żółknie cała blaszka liściowa. Innym charakterystycznym objawem, szczególnie u roślin wystawionych na intensywne działanie promieni słonecznych, jest ich wysychanie. W przypadku roślin bobowatych charakterystyczne objawy niedoboru magnezu obserwuje się we wczesnych fazach rozwojowych, począwszy od fazy drugiej pary liści do fazy rozetki. Dochodzi do przebarwienia tkanki międzynerwowej poczynając od wierzchołków na dolnych liściach. Nerwy i tkanka okołonerwowa pozostają intensywnie zielone. U ziemniaków objawy niedoboru magnezu pojawiają się już około 4 tygodnie po wschodach bądź w okresie tworzenia się pąków kwiatowych i kwitnienia.

Wiosenne nawożenie magnezem

Nawożenie magnezem należy przeprowadzać w oparciu o ocenę zarówno gleby, jak i roślin, a mianowicie zasobności gleby w magnez przyswajalny oraz potrzeb uprawianej rośliny. Dobrze jest wziąć pod uwagę wartość nawozową resztek roślinnych, które stanowiły przedplon oraz ewentualne nawożenie naturalne.

Biorąc pod uwagę kategorię gleb należy pamiętać, że gleby lekkie powinny charakteryzować się zasobnością pomiędzy średnią a wysoką, z kolei gleby średnie i ciężkie – średnią zasobnością w magnez przyswajalny. W celu uzyskania wysokich plonów powinno się zastosować nawożenie w przedziale 50–75% potrzeb pokarmowych roślin. W sytuacji, gdy gleba wykazuje niską zasobność w przyswajalny magnez dawka powinna odpowiadać całkowitym potrzebom pokarmowym roślin.

Wiosenne nawożenie magnezem, w przypadku roślin ozimych stosujemy wtedy, gdy nie zastosowano nawożenia jesiennego, ze względu na łatwość wymycia magnezu w okresie jesienno-zimowym, lub nawożenie zastosowane jesienią było zbyt niskie. Dodatkowo biorąc pod uwagę fakt, że nawozy magnezowe zawierają w swoim składzie siarkę, często aplikowane są na wiosnę, w celu zasilenia roślin w oba składniki pokarmowe.

Wiosną dobrze jest zastosować nawozy szybko działające, rozpuszczalne w wodzie, na tyle wcześnie, aby magnez mógł być dostępny dla roślin na początku wegetacji wiosennej. Wiosną możemy również zastosować nawozy wieloskładnikowe, które dostarczą roślinie wszystkich niezbędnych makroelementów, jak chociażby POLIFOSKA®5 i POLIFOSKA®PLUS, czy też dodatkowo wzbogacą roślinę w mikroelementy, jak POLIFOSKA®PETROPLON z borem, czy POLIFOSKA®START – wzbogacona w bor, żelazo i cynk. Źródłem magnezu, szczególnie zalecanym w okresach niesprzyjających warunków wilgotnościowych, może być AZOPLON AGRO Roztwór nawozu azotowego z 3MgO.
W okresie wczesnowiosennym często można zaobserwować niedobory magnezu, wynikające przede wszystkim z ograniczenia pobierania tego składnika spowodowanego występowaniem niskich temperatur w tym okresie. Stąd też skuteczne wiosną jest również dokarmianie dolistne magnezem. Siedmiowodny siarczan magnezu możemy zastosować łącznie z wodnym roztworem mocznika, co skutecznie ochroni rośliny przed możliwymi poparzeniami przez mocznik. Magnez dolistnie możemy zastosować w wieloskładnikowych bezchlorkowych nawozach krystalicznych z linii AZOPLON NUTRI NPK 18-18-18 oraz 8,5-10,5-36, które poza makroskładnikami (N, P, K, Mg, S) dostarczają roślinom większości niezbędnych mikroelementów chelatowanych EDTA.

Czy ten artykuł był dla Ciebie pomocny?

Nie był pomocny
Był średnio pomocny
Był pomocny
Był bardzo pomocny

Tagi

Ekspert nawozy.eu

Masz pytanie dotyczące tego artykułu? Szukasz porady?

Ilość pytań do ekspertów, które możesz jeszcze zadać w tym miesiącu: 2
*pola wymagane
doradca nawozy.eu

doradca nawozy.eu


Zapytaj eksperta

NEWSY

Rośliny

Stan trwałych użytków zielonych i plantacji koniczyny

Warunki wegetacji roślinności łąkowo-pastwiskowej w podczas przedwiośnia i wczesnej wiosny nie sprzyjały z uwagi na to, tj. było chłodno i sucho.

Rośliny

Wstępne szacunki obszaru poszczególnych upraw

Jak wynika z danych zaprezentowanych przez Główny Urząd Statystyczny, areał podstawowych zbóż ozimych pod zbiory w bieżącym roku wyniesie 4,3 mln ha, a więc to w skali roku wzrost o 3,5%.

Rośliny

Przebieg warunków agrometeorologicznych w czasie zimy

Jak wynika z danych zaprezentowanych przez Główny Urząd Statystyczny, Utrzymujące się w listopadzie minionego roku dodatnie temperatury sprzyjały rozwojowi ozimin.

Rośliny

Susza rolnicza wśród truskawek i zbóż

Jak wskazują eksperci IUNG, w okresie od 1 kwietnia do 31 maja 2019 roku, notuje się wystąpienie suszy rolniczej w Polsce.

Rośliny

nawozy.eu polecają

charakterystyka ogólna, wymagania glebowe i pokarmowe, wybór nawozu, pogoda, notowania

upload/newsy/3697/apples-1902128-1280_nmedium.jpg

Czy starczy jabłek z ekoprodukcji do następnych zbiorów?

Europejscy producenci jabłek ekologicznych zapewniają, że mają wystarczająco dużo owoców w magazynie, ponieważ pomimo wyzwań związanych z pogodą były owocne.

Owoce
upload/nawozenie/13/pszenica-ozima_1_medium.jpg
Nawożenie upraw

Pszenica ozima
Pszenica ozima ma dość duże wymagania cieplne podczas całego okresu wegetacji
Grabica
środa, 5 Czerwiec 2019
21°C
15°C
min
27°C
max
Najciekawsze informacje z serwisu nawozy.eu na Twojej skrzynce pocztowej.
Proszę wpisać poprawny adres e-mail.
Proszę zalogować się na swoje konto i zmienić ustawienia newslettera.
Potwierdź zapisanie się do newslettera klikając w link w wiadomości wysłanej na Twój adres e-mail.
Nieznany błąd, spróbuj ponownie za chwilę.
Proszę zaznaczyć zgodę.
0
Najciekawsze informacje z serwisu nawozy.eu na Twojej skrzynce pocztowej.
Proszę wpisać poprawny adres e-mail.
Proszę zalogować się na swoje konto i zmienić ustawienia newslettera.





Potwierdź zapisanie się do newslettera klikając w link w wiadomości wysłanej na Twój adres e-mail.




Nieznany błąd, spróbuj ponownie za chwilę.
Proszę zaznaczyć zgodę.