Zużycie nawozów wapniowych w Polsce stopniowo się odbudowuje – wynika z najnowszych szacunków Instytutu Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej – PIB. W sezonie 2024/2025 osiągnęło szacunkowo 80–85 kg CaO na hektar użytków rolnych, wobec 78,4 kg CaO/ha w sezonie 2022/2023. Mimo poprawy poziom wapnowania nadal pozostaje niski w stosunku do potrzeb polskich gleb. Dla porównania w Niemczech zużycie nawozów wapniowych przekracza 191 kg CaO/ha, czyli jest ponad dwukrotnie wyższe niż w Polsce.
- Szacowane zużycie nawozów wapniowych w sezonie 2024/2025 wynosi 80–85 kg CaO/ha.
- W sezonie 2022/2023 zużycie było o blisko 14% niższe niż trzy sezony wcześniej.
- W Niemczech zużycie nawozów wapniowych przekracza 191 kg CaO/ha, a eksperci przewidują dalszy wzrost wapnowania w Polsce.”
Pozostałe dwa punkty pozostają bez zmian.
Zużycie nawozów wapniowych ponownie rośnie
Dr inż. Arkadiusz Zalewski z IERiGŻ-PIB szacuje zużycie nawozów wapniowych w sezonie 2024/2025 na 80–85 kg CaO na hektar użytków rolnych. To więcej niż w sezonie 2022/2023, kiedy wskaźnik ten wynosił 78,4 kg CaO/ha.
Najnowsze szacunki wskazują zatem na poprawę po wcześniejszym okresie spadków. Zużycie nawozów wapniowych pozostaje jednak poniżej poziomu notowanego kilka lat wcześniej. Warto zaznaczyć, że najnowsze wartości mają charakter szacunkowy, ponieważ szczegółowe dane statystyczne dotyczące zużycia nawozów są obecnie publikowane w cyklu trzyletnim.
Jak zmieniło się wapnowanie gleb w ostatnich latach?
W sezonie 2022/2023 polskie gospodarstwa zużyły około 1,15 mln ton nawozów wapniowych w przeliczeniu na czysty składnik (CaO). Dla porównania, w sezonie 2019/2020 zużycie wynosiło około 1,34 mln ton.
Wcześniejszy wzrost zainteresowania wapnowaniem był związany m.in. z realizacją Ogólnopolskiego programu regeneracji środowiskowej gleb poprzez ich wapnowanie, który wspierał rolników w poprawie odczynu gleb.
Wapnowanie gleb nadal ważne dla efektywności nawożenia
Pomimo poprawy wskazywanej przez najnowsze szacunki, potrzeby w zakresie regulacji odczynu gleb w Polsce pozostają duże.
Skalę różnic pokazuje porównanie z Niemcami. Według danych Statistisches Bundesamt w sezonie 2024/2025 zużycie nawozów wapniowych wyniosło tam ponad 191,5 kg CaO/ha, a więc ponad dwukrotnie więcej niż szacowane zużycie w Polsce. Co istotne, w obu krajach poziom zużycia nawozów azotowych jest zbliżony.
IERiGŻ-PIB przewiduje, że zużycie nawozów wapniowych w Polsce będzie stopniowo rosło w kolejnych latach. Jednym z głównych powodów jest utrzymujący się problem zakwaszenia gleb oraz wciąż niewystarczający, w stosunku do potrzeb, poziom wapnowania.
Nadmierne zakwaszenie ogranicza dostępność części składników pokarmowych i może pogarszać warunki rozwoju systemu korzeniowego. Utrzymywanie właściwego pH gleby sprzyja więc efektywnemu wykorzystaniu nawożenia mineralnego.
