Polska nie znosi zakazu importu z Ukrainy

Pomimo wejścia w życie nowej umowy handlowej między Unią Europejską a Ukrainą, Polska utrzymuje embargo na import wybranych produktów rolnych. Ograniczenia obejmują pszenicę, kukurydzę, rzepak, słonecznik oraz ich przetwory. Decyzja ma chronić krajowy rynek zbóż przed ponownym spadkiem cen i pogorszeniem sytuacji ekonomicznej gospodarstw rolnych.

Embargo obowiązuje od 16 września 2023 roku, kiedy to wprowadzono je w reakcji na nadmierny napływ taniego zboża z Ukrainy, powodujący gwałtowny spadek cen skupu i trudności finansowe polskich producentów. Pomimo upływu dwóch lat i podpisania nowej umowy handlowej, zakaz pozostaje w mocy. 

Komisja Europejska grozi konsekwencjami

Komisja Europejska uznaje jednostronne przedłużenie embarga za niezgodne z prawem wspólnotowym i rozważa wszczęcie procedury prawnej przeciw Polsce. Podobne działania prowadzą również Słowacja i Węgry, które również nie zniosły zakazu importu.

Polska podkreśla jednak, że decyzja jest podyktowana koniecznością ochrony interesów krajowych producentów, a zastosowanie klauzuli ochronnej w sytuacji zaburzeń rynkowych jest zgodne z zasadami Unii. 

Możliwe zmiany w eksporcie nasion oleistych

Rozważane jest stopniowe wygaszanie zakazu w odniesieniu do nasion roślin oleistych, takich jak rzepak i słonecznik. Postulat w tej sprawie zgłaszają producenci olejów roślinnych, którzy borykają się z wysokimi kosztami surowca i ograniczoną dostępnością nasion.

Resort rolnictwa wskazuje jednak, że priorytetem pozostaje utrzymanie stabilności rynku zbóż oraz zapewnienie bezpieczeństwa ekonomicznego polskim gospodarstwom. 

Wpływ embarga na rynek rolny

Utrzymanie zakazu wpływa zarówno na rynek zbóż, jak i na produkcję pasz oraz olejów roślinnych. Ograniczenie importu taniego surowca może zmniejszyć presję cenową i poprawić opłacalność krajowej produkcji, ale jednocześnie utrudnia zaopatrzenie przetwórstwa.

W opinii ekspertów rynku rolnego obecna polityka handlowa może przyczynić się do umocnienia pozycji polskich rolników, jednak wiąże się z ryzykiem sankcji ze strony Unii Europejskiej. 

​
Sytuacja na rynku nawozowym

Stabilizacja cen krajowych zbóż może wpłynąć na większe zainteresowanie inwestowaniem w produkcję i bardziej intensywne nawożenie. W przypadku utrzymania embarga rolnicy mogą decydować się na: 

• optymalizację dawek nawozów azotowych, 
• zwiększenie stosowania nawozów dolistnych, 
• wykorzystanie nawozów mikroelementowych, które poprawiają jakość i odporność roślin. 

W sektorze roślin oleistych, gdzie obserwuje się napięcia surowcowe, może wzrosnąć znaczenie nawozów wieloskładnikowych wspierających uzyskanie wyższego plonu z mniejszej powierzchni upraw. 

Perspektywy na kolejne miesiące

Władze krajowe utrzymują, że zniesienie embarga mogłoby doprowadzić do kolejnego załamania rynku zbóż. Jednocześnie otwarta pozostaje kwestia rozmów z Komisją Europejską, które mają doprowadzić do kompromisu między ochroną rolnictwa a zasadami wspólnego rynku.

Eksperci oceniają, że ostateczny kierunek polityki handlowej Polski zależeć będzie od sytuacji cenowej w sezonie 2025/2026 oraz presji ze strony przetwórców i eksporterów.

​Chcesz być na bieżąco z najnowszymi informacjami? Śledź nasze wiadomości NONSTOP z branży rolniczej i publikacje w dziale nawozy TV.​