Home
Wiedza
Porady ekspertów
Z kraju
Jak zapobiegać wyleganiu zbóż
dr inż. U. Sienkiewicz-Cholewa
05.03.2022
Polecane
Skracanie jest ważnym elementem agrotechniki w zapobieganiu wylegania zbóż.

Wyleganie zbóż przyczynia się do obniżenia wysokości i pogorszenia jakości plonów. W pochylonym łanie następuje ograniczenie procesu fotosyntezy i pobierania składników pokarmowych, zaś wysoka wilgotność sprzyja porastaniu ziarna i porażeniu przez mikroorganizmy chorobotwórcze. Zebrane ziarno jest wilgotne, wymaga więc dosuszenia do poziomu wymaganego przy skupie surowca, co generuje dodatkowe koszty. Wylegnięte zboże jest trudne do zbioru, przy czym należy liczyć się z tym, że część kłosów może pozostać niezebrana i w rezultacie ponosimy straty w plonach.

Wyleganiu sprzyja:
- zbyt wysoki poziom nawożenia azotowego,
- zbyt wczesny i gęsty siew prowadzący do wzajemnej konkurencji roślin,
- uprawa odmiany/gatunku o długich źdźbłach i wiotkiej łodydze,
- przebieg pogody z silnym wiatrem, obfitymi opadami deszczu lub gradobiciem.

Do czynników ryzyka można również zaliczyć porażenie roślin przez choroby podsuszkowe, co czyni łodygi bardziej podatnymi na złamanie.
Dobrym sposobem na ograniczenie wylegania jest podjęcie działań prewencyjnych:
- stosować azot według potrzeb roślin,
- wysiewać odmiany odporne na wyleganie w optymalnej obsadzie.
 
Skutecznym posunięciem będzie zastosowanie regulatorów wzrostu roślin, które poprzez wpływ na gospodarkę hormonalną roślin są odpowiedzialne m.in. za regulację wzrostu i rozwoju.
 
Na rynku dostępnych jest kilka substancji stosowanych do ograniczenia wylegania zbóż, tj. chlorek chlormekwatu, chlorek mepikwatu, trineksapak etylu, proheksadion wapnia i etefon. Pierwsze cztery substancje hamują syntezę giberelin – fitohormonów odpowiedzialnych za wydłużanie się komórek. Substancje te skracają dolne międzywęźla oraz pogrubiają i usztywnia łodygę.

Chlorek chlormekwatu (CCC) - termin aplikacji: faza od początku strzelania w źdźbło do pierwszego lub drugiego kolanka zbóż, temperatura aplikacji > 10°C.
Trineksapak etylu - temperatura aplikacji min. 5°C (optimum 10-15°C), przy silnym nasłonecznieniu, najsilniej skracane są międzywęźla intensywnie rosnące w okresie aplikacji środka.
Chlorek mepikwatu - termin aplikacji: od początku fazy strzelania w źdźbło do pojawienia się pierwszych ości (optymalnie do fazy całkowicie rozwiniętego liścia flagowego), minimum termiczne dla wykonywania oprysków 5°C.
Proheksadion wapnia – termin aplikacji: od końca krzewienia do końca fazy liścia flagowego. Substancja ta występuje również w fabrycznych mieszaninach z CCC, chlorkiem mepikwatu i trineksapakiem etylu.
Etefon - hamuje syntezę auksyn, środki zawierające etefon powodują zahamowanie wzrostu, przyśpieszają dojrzewanie i starzenia się roślin, skracają i usztywniają górne międzywęźla oraz dokłosie, temperatura stosowania - nie niższa niż 10°C.
Należy pamiętać, że regulatorów wzrostu nie należy stosować na polach silnie zachwaszczonych. Skrócenie roślin w wyniku aplikacji regulatorów wzrostu poprawia warunki świetlne w niższych partiach łanu, co sprzyja rozwojowi chwastów.




Masz pytanie dotyczące nawozów lub nawożenia? Szukasz porady eksperta?
ZAPYTAJ EKSPERTA
Copyright © Grupa Azoty. Wszelkie prawa zastrzeżone.