Dobrze zaplanowane nawożenie jesienne nie tylko wspiera rozwój ozimin, ale również skutecznie ogranicza ryzyko wymywania azotu z gleby. Kluczem jest dobór odpowiednich form azotu i nawozów dostosowanych do fazy rozwoju roślin i warunków pogodowych. Sprawdź, jak wykorzystać potencjał nawozów i ochronić glebę przed stratami składników. 

Dlaczego azot może się przemieścić?

Po zbiorach gleba pozostaje często nieosłonięta, a opady deszczu sprzyjają przemieszczaniu się azotu, zwłaszcza w formie azotanowej (NO₃⁻), w głąb profilu glebowego. To właśnie forma azotanowa jest najbardziej narażona na przemieszczanie.

Wymiernym skutkiem strat azotu są niższe plony, większe koszty nawożenia oraz ryzyko zanieczyszczenia wód gruntowych i powierzchniowych. 

Poplony – zielona tarcza gleby

Międzyplony (np. facelia, rzodkiew oleista, gorczyca) skutecznie wychwytują azot z glby i „zatrzymują” go w swojej biomasie, chroniąc glebę przed wymywaniem. Po ich rozkładzie wiosną azot wraca do gleby w przyswajalnej formie. To naturalne, bezpieczne i tanie rozwiązanie.

Wapnowanie – równowaga pH to mniej strat azotu

Uregulowany odczyn gleby (pH 6,0–7,0) sprzyja zatrzymywaniu azotu w glebie, ogranicza jego straty w postaci gazowej i korzystnie wpływa na przyswajalność innych składników pokarmowych. Jesień to dobry czas na wapnowanie. 

Jesienne nawożenie azotem – forma i termin decydują o skuteczności

Jesień nie musi oznaczać strat azotu – przeciwnie, dobrze zaplanowane nawożenie może go skutecznie wykorzystać i ograniczyć jego straty.

Na początku wegetacji ozimin warto sięgnąć po nawozy zawierające azot w formie azotanowej, która działa szybko i stymuluje rozwój korzeni oraz masy liściowej.

W późniejszym okresie jesieni lepszym wyborem będą nawozy z formą amonową i amidową, które:

• działają wolniej, 
• umożliwiają roślinom przygotowanie się do spoczynku zimowego, 
• po przekształceniu do formy amonowej mogą związać się z glebą (w przeciwieństwie do formy azotanowej), 
• przygotowują rośliny do przezimowania. 

Sterując dawką i formą azotu, jesteśmy w stanie dostosować nawożenie do potrzeb roślin i warunków glebowych, minimalizując ryzyko strat.

Dobrze dobrany nawóz i termin aplikacji nawozów azotowych jesienią znacząco ograniczają ryzyko strat. Korzyści z zastosowania są większe im lepiej dobierzemy formę azotu do kondycji roślin

Jakie nawozy sprawdzą się jesienią? Sprawdzone propozycje

Dobrze dobrany nawóz to podstawa. Oto nawozy, które sprawdzą się jesienią – zarówno pod względem efektywności, jak i bezpieczeństwa stosowania: 

Nawozy wieloskładnikowe:

•  Polifoska 6 / Polifoska 8 / Polifoska Krzem – nawozy NPK idealne do przedsiewnego nawożenia ozimin. 

Nawozy azotowe (stosowane do połowy października): 

• Saletrzak 27 standard plus – azot amonowy i azotanowy, z dodatkiem wapnia i magnezu. Uniwersalny nawóz do wczesnojesiennego stosowania. 
• Saletrosan 26 – siarczan amonu + azotan amonu. Zawiera azot amonowy oraz siarkę siarczanową, która wspomaga syntezę białek i przyswajanie azotu. 
• Salmag z borem – idealny pod rzepak, dostarcza boru i azotu w stabilnej formie. 
• Megan 33,5 – klasyczna, gruba saletra amonowa (azotan amonu). 
• eNpluS – Połączenie formy azotanowej, amonowej i siarki. 
• RSM (roztwór saletrzano-mocznikowy) – zawiera formę azotanową, amonową i amidową, przez co działa szybko i długo. 

Co z RSM i mocznikiem? Uwaga na warunki! 

• Pulrea + INU – mocznik z inhibitorem ureazy (NBPT). Stabilniejszy niż klasyczny mocznik, nadaje się do stosowania wczesną jesienią, ale nie działa natychmiast. 

Podsumowanie: dobrze dobrany nawóz to klucz do sukcesu

Jesienne nawożenie nie musi wiązać się ze stratami azotu – pod warunkiem, że jest dobrze zaplanowane. Wybierając odpowiednie formy azotu, nawozy dostosowane do fazy rozwoju roślin i gleby, a także przestrzegając terminów, możemy maksymalnie ograniczyć straty i zwiększyć efektywność nawożenia.