Potas jest niezbędny dla roślin od pierwszych dni wegetacji. Mimo że uprawy jare – takie jak kukurydza, buraki cukrowe, ziemniaki czy warzywa – wysiewane są dopiero wiosną, to już jesienią i zimą warto zadbać o odpowiedni poziom potasu w glebie. Budowanie tzw. zimowych rezerw tego składnika to skuteczna strategia, która zwiększa dostępność potasu w fazie szybkiego wzrostu roślin i ogranicza stres abiotyczny. 

Dlaczego zimowe rezerwy potasu są tak ważne?

• Potas odpowiada za gospodarkę wodną i odporność roślin na stresy, w tym suszę wczesnowiosenną. 
• Reguluje gospodarkę azotową, wpływając na efektywność wykorzystania azotu zastosowanego wiosną. 
• Zwiększa odporność na choroby i poprawia jakość plonu – np. zawartość cukrów w buraku, jędrność ziemniaka czy jędrność tkanek w warzywach. 

Jakie gleby najbardziej skorzystają?

Największe korzyści z budowania zimowych rezerw potasu osiągną gleby średnie i cięższe, które charakteryzują się wyższą pojemnością sorpcyjną i potrafią skutecznie zatrzymać potas w kompleksie sorpcyjnym, ograniczając jego straty w okresie zimowym. To właśnie na takich stanowiskach zastosowany późną jesienią potas ma czas, by powoli przemieszczać się w głąb profilu glebowego i być dostępny dla roślin wczesną wiosną.

Zimowe nawożenie potasem jest również szczególnie korzystne na glebach ubogich w potas przyswajalny (poniżej 15 mg K/100 g gleby) oraz po uprawach silnie wyczerpujących zasoby K, takich jak kukurydza, buraki cukrowe czy rzepak. 

Kiedy i czym nawozić?

Optymalny czas to późna jesień lub początek zimy (grudzień–styczeń), gdy gleba jest już chłodna, ale jeszcze nie zamarznięta. Zastosowanie nawozu potasowego w tym okresie pozwala na powolne uwalnianie składnika i jego przemieszczanie się do strefy korzeniowej. 

Polecane nawozy: 

• Sól potasowa (60% K₂O) – najczęstszy wybór przy uprawach zbóż, kukurydzy czy buraka. 
• Vitaplon PK 23-30, Holist agro PK 15-30, Holist agro K(Mg) 55 (+5) - nawozy z potasem i fosforem, dobre na stanowiska nisko lub średnio zasobne. 
• Nawozy siarczanowe z potasem (np. siarczan potasu) – polecane szczególnie pod warzywa i ziemniaki, wrażliwe na chlorki. 

Zimowe nawożenie potasem buduje zapas składników w glebie – kluczowy dla silnego startu roślin jarych na wiosnę

Zalecane dawki

Dawkę potasu należy dostosować do: 

• potrzeb pokarmowych planowanej rośliny (np. buraki: ok. 200–300 kg K₂O/ha, kukurydza: 100–150 kg K₂O/ha), 
• zasobności gleby (wyniki analizy gleby!), 
• planu nawożenia azotem – zbyt mało potasu przy wysokich dawkach N ograniczy plon i jakość. 

Co z ryzykiem wymycia?

W warunkach gleb średnich i cięższych ryzyko strat potasu zimą jest niewielkie. Warto jednak: 

• unikać nawożenia potasem na bardzo lekkich glebach tuż przed dużymi opadami lub roztopami, 
• łączyć potas z innymi składnikami, np. fosforem czy magnezem, co sprzyja lepszemu wykorzystaniu. 

Podsumowanie

• Zimowe nawożenie potasem to inwestycja w lepszy start wiosenny upraw jarych. 
• Zwiększona dostępność potasu, poprawia gospodarkę wodną roślin i ogranicza skutki wiosennych stresów. 
• Najlepsze efekty daje na glebach średnich i lekkich, o niskiej zasobności w potas. 

Zadbaj o zapasy potasu zimą – plon Ci się odwdzięczy.