

1. Dlaczego prezydent zawetował ustawę o aktywnym rolniku i jakie ma to znaczenie dla rolników?
2. Jakie zmiany w dopłatach i weryfikacji aktywności rolniczej miały zostać wprowadzone?
3. Reakcje środowiska rolniczego i dalsze kroki legislacyjne.
Prezydent Karol Nawrocki oficjalnie zawetował przygotowaną przez rząd ustawę o „aktywnym rolniku”, która miała wejść w życie przy starcie kampanii dopłat bezpośrednich w 2026 r. Decyzję tę ogłoszono 19 lutego 2026 r. w nagraniu opublikowanym na platformie X.
Głównym celem tej ustawy było zacieśnienie zasad przyznawania dopłat unijnych i krajowych wyłącznie rolnikom faktycznie prowadzącym działalność rolniczą – kosztem osób posiadających ziemię, ale bez realnej produkcji rolnej.
Projekt przewidywał, że status aktywnych zawodowo rolników będą otrzymywać tylko osoby spełniające konkretne kryteria, takie jak:
Dla pozostałych rolników konieczne było udokumentowanie rzeczywistej działalności – np. poprzez faktury zakupu nawozów, środków ochrony roślin, materiału siewnego lub sprzedaży produktów rolnych.
Rozwiązania te miały wzmocnić prawdziwych producentów żywności i ograniczyć przypadki ubiegania się o dopłaty przez właścicieli ziemi, którzy działalności rolniczej nie prowadzą.
W uzasadnieniu weta prezydent argumentował, że projekt premiowałby przede wszystkim duże podmioty rolne, a mniejszych rolników skazał na biurokratyczne bariery, które mogą skutkować utratą dopłat bezpośrednich i problemami z prowadzeniem gospodarstw rodzinnych.
Według prezydenta takie regulacje mogłyby doprowadzić do upadku mniejszych gospodarstw i koncentracji ziemi w rękach większych przedsiębiorstw rolnych, co – jego zdaniem – stoi w sprzeczności z konstytucyjną wagą gospodarstwa rodzinnego.
Decyzja prezydenta spotkała się z krytyką ministra rolnictwa Stefana Krajewskiego, który podkreślił, że ustawa była wynikiem szerokich konsultacji ze środowiskiem rolniczym i miała zwiększyć efektywność wykorzystania środków Wspólnej Polityki Rolnej.
Organizacje rolnicze w większości popierały projekt i apelowały o jego podpisanie, wskazując na potrzebę wyjaśnienia wątpliwości co do szczegółów wykonawczych.
Zgodnie z pierwotnymi założeniami, ustawa miała zawierać rozwiązania przejściowe na rok 2026, które m.in. automatycznie uznawałyby za aktywnych rolników te gospodarstwa, które w 2025 r. otrzymały dopłaty do określonego limitu.
Zawetowanie ustawy oznacza, że planowane zmiany w zasadach przyznawania dopłat bezpośrednich nie zostaną wprowadzone w tej kampanii. Rolnicy wnioskujący o dopłaty na 2026 r. będą korzystać z dotychczasowych kryteriów przyznawania środków.
Jednocześnie środowisko rolnicze i rząd analizują możliwe scenariusze dalszych działań legislacyjnych, aby uprzedzić problemy związane z nieefektywnym kierowaniem środków unijnych i sfinansować faktycznie działające gospodarstwa.
