Na rynku środków ochrony roślin wciąż pojawiają się produkty niewiadomego pochodzenia. W lutym 2026 r. ruszyła 8. edycja ogólnopolskiej kampanii „Kupując nielegalnie, szkodzisz wiele razy”, która ma ograniczyć skalę tego zjawiska i przypomnieć rolnikom o realnych zagrożeniach. 

• Nawet około 14% rynku środków ochrony roślin w UE może stanowić nielegalny obrót. 
• W ostatniej edycji międzynarodowej operacji zabezpieczono ponad 2 000 ton podróbek. 
• Stosowanie nielegalnych preparatów grozi nie tylko mandatem, ale także utratą plonów, kontraktów i dopłat. 

Ósma edycja kampanii pod lupą służb

Kampanię realizują wspólnie: Polskie Stowarzyszenie Ochrony Roślin, Krajowa Administracja Skarbowa, Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa oraz Policja, pod patronatem Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej.

Działania edukacyjne zbiegają się z kolejnymi kontrolami rynku. Problem ma charakter międzynarodowy, co potwierdzają operacje koordynowane przez Europol w ramach akcji „Silver Axe”. W ostatniej odsłonie zabezpieczono ponad 2 000 ton nielegalnych lub podrobionych środków ochrony roślin oraz zlikwidowano miejsca ich produkcji. 

Skala procederu w Unii Europejskiej

Szacunki wskazują, że około 14% rynku środków ochrony roślin w UE może pochodzić z nielegalnego źródła. Oznacza to, że statystycznie co siódmy produkt może być podróbką lub preparatem bez wymaganej rejestracji.

Nielegalne produkty trafiają do obrotu m.in. przez: 

• anonimowe aukcje internetowe, 
• sprzedaż obwoźną, 
• oferty z wyraźnie zaniżoną ceną. 

Wyjątkowo atrakcyjna cena powinna wzbudzić czujność. 

Ryzyko: zdrowie, środowisko i pieniądze

Stosowanie nielegalnych środków ochrony roślin może skutkować: 

• zagrożeniem dla zdrowia rolnika i konsumenta – nieznany skład, możliwe substancje zakazane, 
• skażeniem gleby i wód oraz stratami w organizmach pożytecznych, 
• spadkiem plonu i utratą kontraktów handlowych, 
• karami finansowymi i sankcjami administracyjnymi, a w skrajnych przypadkach odpowiedzialnością karną. 

Jak ograniczyć ryzyko?

Bezpieczny zakup oznacza wybór wyłącznie środków zarejestrowanych w Polsce i posiadających zezwolenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Preparaty powinny być nabywane w punktach wpisanych do rejestru działalności regulowanej, nadzorowanych m.in. przez Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa.

Niepokój powinny wzbudzić: 

• obcojęzyczna etykieta, 
• brak numeru partii lub daty produkcji, 
• nieszczelne opakowanie, 
• błędy językowe na etykiecie. 

Sprzedaż internetowa jest dopuszczalna, jednak obowiązują dodatkowe wymogi ustawowe – m.in. zakaz sprzedaży fumigantów przez Internet oraz obowiązek identyfikacji sprzedawcy i nabywcy.

W warunkach rosnących wymagań jakościowych i eksportowych legalność stosowanych środków ochrony roślin staje się elementem profesjonalnego zarządzania gospodarstwem, a nie jedynie formalnym obowiązkiem.