Tomasz Gajdowicz 24.03.2025 | Aktualizacja 27.03.2026
Druga dawka azotu – ile i kiedy stosować?
- BBCH 30–32 – optymalny termin (początek strzelania w źdźbło),
- 50–90 kg N/ha – pszenica ozima (uzależnione od potencjału, liczby rozkrzewień oraz ilości zastosowanego azotu na pierwszą dawkę),
- 30–50 kg N/ha – jęczmień ozimy,
- 30–50 kg N/ha – żyto i owies.
Kluczowe zasady:
- nie przyspieszaj „na oko” – liczy się faza BBCH,
- dostosuj dawkę do aktualnego potencjału,
- dopasuj dawkę do kondycji łanu (im lepsza gleba i większy potencjał, tym wyższa dawka),
- na dobrych stanowiskach przy wyższych dawkach azotu zastosuj regulatory.
Druga dawka azotu – od czego zacząć?
Druga dawka azotu w zbożach, szczególnie w pszenicy ozimej, decyduje o tym, ile ziarna roślina realnie wykształci. To właśnie na tym etapie istotna jest dostępność azotu by nie stracić potencjał plonu.
Efekt:
- zwiększone ryzyko wylegania,
- słabsze wykorzystanie azotu,
- spadek jakości plonu.
Dlatego druga dawka azotu powinna być dopasowana nie do kalendarza, ale do fazy rozwojowej roślin i kondycji łanu.
Rola drugiej dawki azotu w uprawie zbóż
Druga dawka azotu, stosowana zazwyczaj w fazie strzelania w źdźbło (BBCH 30-32), odgrywa kluczową rolę w:
- Utrzymanie odpowiedniej liczby źdźbeł kłosonośnych.
- Tworzeniu kłosów i liczby ziaren – odpowiednie odżywienie azotem na tym etapie decyduje o potencjale plonotwórczym roślin.
- Wzmacnianiu źdźbeł – dobrze odżywione rośliny są bardziej odporne na wyleganie.
Nieprawidłowe zastosowanie drugiej dawki – zarówno jej niedobór, jak i nadmiar – może negatywnie wpłynąć na kondycję roślin, dlatego jej precyzyjne zaplanowanie jest kluczowe.
Kiedy stosować drugą dawkę azotu?
Termin aplikacji drugiej dawki zależy od gatunku zbóż i warunków pogodowych. Optymalnym momentem jest faza BBCH 30-32, czyli początek strzelania w źdźbło. Warto zwrócić uwagę na:
- Stan roślin – jeśli pierwsza dawka azotu była efektywnie pobrana, rośliny powinny mieć intensywnie zielone, dobrze rozwinięte liście.
- Warunki pogodowe – niedobór wilgoci może ograniczyć pobieranie azotu, dlatego w latach suchych warto stosować formy bardziej stabilne w glebie.
W praktyce to faza BBCH, a nie kalendarz, powinna decydować o terminie zastosowania drugiej dawki azotu.
Ile azotu na drugą dawkę w pszenicy i innych zbożach?
Jednym z najczęstszych pytań jest: ile azotu na drugą dawkę zastosować, aby zwiększyć plon, ale nie pogorszyć jakości ziarna?
W praktyce dawka powinna zależeć od:
- kondycji roślin po pierwszej dawce,
- obsady łanu,
- zasobności gleby,
- przebiegu pogody.
Zbyt wysoka dawka w krótkim czasie nie zwiększy liczby kłosów, a może zwiększyć ryzyko wylegania.
Kondycja plantacji zbóż w różnych regionach Polski jest zróżnicowana, przez co rolnicy muszą podejmować różną strategię nawożenia
Jaką ilość azotu zastosować w drugiej dawce?
Ilość azotu w drugiej dawce w pszenicy i innych zbożach zależy od gatunku i przewidywanego plonu:
- Pszenica ozima – 40-60% całkowitej dawki azotu, zwykle 50-70 kg N/ha.
- Jęczmień ozimy – około 30-40 kg N/ha, aby nie wpłynąć negatywnie na parametry jakościowe ziarna.
- Żyto i owies – zazwyczaj 30-50 kg N/ha, w zależności od warunków pogodowych i żyzności gleby.
Jakie nawozy wybrać do drugiej dawki azotu?
W drugiej dawce najważniejsza jest szybkość działania i dostępność azotu dla roślin.
Druga dawka azotu powinna być podana w formie łatwo dostępnej dla roślin. Najlepiej sprawdzają się nawozy zawierające azot w formie azotanowej i amonowej, bądź te które zawierają dodatkowo formę amidową tj. RSM. Taki dobór form azotu zapewni nam zarówno szybkie i jaki i długotrwałe działanie. Warto sięgnąć po produkty, które gwarantują wysoką efektywność nawożenia.
Rekomendowane nawozy:
- Salmag, Saletrzak 27 standard – zawiera azot w formie azotanowej i amonowej oraz wapń i magnez, co poprawia kondycję roślin i strukturyzację gleby. Idealny do drugiej dawki azotu, szczególnie polecany na gleby o nieuregulowanym odczynie pH.
- RSM (roztwór saletrzano-mocznikowy, 28-32% N) – elastyczne rozwiązanie zapewniające równomierne i długotrwałe odżywienie roślin.
- megAN 33,5, Pulan, Zaksan – nawóz o stabilnym działaniu, dostarczający azot w formie amonowej i azotanowej, co umożliwia jego efektywne pobieranie.
Najczęstsze błędy przy drugiej dawce azotu
- zbyt wczesne zastosowanie nawozu,
- brak uwzględnienia fazy BBCH,
- ignorowanie kondycji łanu.
To właśnie te błędy najczęściej ograniczają plon.
Podsumowanie
Druga dawka azotu w uprawie zbóż ma kluczowe znaczenie dla budowania plonu. Jej właściwe zaplanowanie – pod względem terminu, ilości i formy nawozu – pozwala na optymalne wykorzystanie potencjału plonotwórczego roślin.
Sprawdź także:
